Turośń Kościelna – opis miejscowości


Turośń Kościelna to niewielka gmina wiejska w województwie podlaskim. Założenie najstarszej siedziby dworskiej w Turośni Kościelnej w 1515 roku dało początek dalszym dziejom historycznym miasteczka nad Turoślanką. Miłośnikom historii polecamy zasięgnąć głębszych informacji w siedzibie gminy bądź u księdza proboszcza, który sprawuje pieczę nad Parafią Świętej Trójcy w Turośni Kościelnej.

Pierwsza świątynia została wzniesiona w roku założenia siedziby dworskiej przez sędziego ziemi bielskiej, który wystawił wraz z żoną dokument erekcyjny dla tutejszej parafii, która spłonęła po krótkim czasie. Obecny, murowany kościół pw. Świętej Trójcy został ufundowany przez ówczesnego właściciela Turośni, Wiktora Zaleskiego, starosty boreckiego. Świątynię zbudowano w latach 1778 – 1783. Pierwotnie był to kościół jednonawowy z prezbiterium, do którego przylegały dwie przybudówki. W jednej z nich znajdował się skarbiec, w drugiej zakrystia. Front świątyni ozdobiony łańcuchami pilastrów, gzymsów i wgłębień, połączonych łukiem w jedną kompozycję, z napisem: Święć się Imię Twoje na pierwszym planie. Wewnątrz kościół posiadał poza głównym ołtarzem, dwa boczne, ustawione ukośnie. W głównym był obraz Świętej Trójcy przeniesiony z drewnianej świątyni. W jednym zaś z bocznych ołtarzy (lewym) był Chrystus Ukrzyżowany, a wyżej, w zwieńczeniu znajdował się obraz Świętego Michała Archanioła. W drugim (prawym) ołtarzu – Święta Anna, a na zwieńczeniu – obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem. Właśnie te dwa niewielkie obrazy, malowane w 1780 roku, mają szczególną wartość artystyczną. W 1882 roku dokonano powiększenia świątyni o dwie boczne nawy. Do nowych ołtarzy w tych nawach zakupiono obrazy Gustawa Heimana: Matka Boska ze Świętą Anna i Święta Anna nauczająca małą Maryję.

We wsi Turośń Kościelna znajduje się kilka obiektów wpisanych do rejestru zabytków, jest to m.in :

  • Ogrodzenie cmentarza grzebalnego, murowane, poł XIX w
  • Dwór myśliwski, murowany, 2 poł XVIII w
  • Dom, ul. Lipowa 91, drewniany, 1916
  • Dom, ul. Lipowa 107, murowany, 1904

Gmina Turośń zaprasza na szlaki rowerowe i wodne „Narwiański Labirynt” wszystkich miłośników aktywnego wypoczynku. Oto najciekawsze trasy promujące walory turystyczno-przyrodnicze gminy:

  • „Narwiański Labirynt” – 45 km. – Szlak prowadzi przez cały Narwiański Park Narodowy, na jego pokonanie potrzeba 2-3 dni. Płynąc widać miejscowości: Suraż, Uhowo, Baciuty, Topilec, Izbiszcze, Waniewo, Kurowo i Rzędziany. Można zwiedzić siedzibę Narwiańskiego Parku Narodowego i podziwiać panoramę Narwi.
  • Szlak niebieski „Włókniarzy” – Fasty – Dzikie – Żółtki – Choroszcz – Kościuki – Niewodnica Kościelna – Tołocze – Dobrowoda – Borowskie Żaki – Suraż – Zawyki – Doktorce – Strabla – Plutycze – Rajsk – Haćki – 75 km. – Na trasie można zobaczyć m.in. wspaniałe widoki na doliny rzek Supraśli i Białej oraz pasmo wzgórz Leńce-Krynice, w Kolonii Dzikie znajduje się słynny młyn wodny, dwa pomniki przyrody w Kościukach (wiąz i grusza), bardzo ciekawy krzyż wotywny z 1890 r. za wsią Zaczerlany, a także widoki na dolinę Czaplinianki.
  • Szlak żółty „Nadnarwiański” – Białystok – Księżyno – Niewodnica – Trypucie – Zawady – Topilec – Izbiszcze – Śliwno – Kruszewo – Pańki – 31 km. – Na szlaku godne uwagi są: kapliczka na tzw. „Świętej Sośnie” za Pańkami, Bratnia Mogiła z 1915 r. i 1939 r. w Kruszewie, dwa głazy narzutowe za Kruszewem – pomniki przyrody, położone nad Narwią Izbiszcze, cmentarz wojenny z 1915 r. oraz cerkiew prawosławna z 1876 r. w Topilcu, Marcowa Góra i Góra Rodzynka.
  • Szlak żółty „Podmiejskich Rezydencji” – Bokiny – Turośń Kościelna – Juchnowiec Kościelny – Zabłudów – Bobrowa Dolina – Supraśl – 50 km – Szlak prowadzi od Doliny Narwii po Puszczę Knyszyńską. Na trasie można zobaczyć kilka dworów i pałaców, pozostałych po dawnych właścicielach tych ziem.

Dodatkowym atutem gminy jest  posiadanie lądowiska, z którego mogą skorzystać turyści podróżujący w chmurach. Piękno i natura, w tych dwóch słowach zawiera się wszystko co gmina Turośń Kościelna ma do zaoferowania gościom.

 

Dojazd do atrakcji


 

Galeria zdjęć